Ba bằng thạc sĩ, một hành trình học suốt đời

Người ta hay hỏi tôi: sao học nhiều vậy? Ba bằng thạc sĩ — Quản trị kinh doanh (2016, TP. HCM), Luật kinh tế (2019, Hà Nội), Tâm lý học (2025, Huế) — rồi giờ lại làm nghiên cứu sinh. Tôi cười: vì tôi ham học, và vì mỗi bằng cấp đến đúng lúc tôi cần nó.

Bằng đầu tiên, Quản trị kinh doanh, đến khi tôi bắt đầu đi dạy và làm dự án. Tôi cần hiểu doanh nghiệp vận hành ra sao để dạy cho ra dạy, để cố vấn khởi nghiệp cho ra cố vấn. Bằng thứ hai, Luật kinh tế, đến khi tôi làm việc nhiều hơn với doanh nghiệp nhỏ và vừa, với tư cách tư vấn viên của Bộ Kế hoạch và Đầu tư. Tôi cần hiểu luật chơi để bảo vệ người chơi. Bằng thứ ba, Tâm lý học, đến muộn nhất — và có lẽ là bằng tôi yêu nhất. Vì sau bao nhiêu năm làm việc với con người, tôi hiểu ra: mọi vấn đề quản trị, mọi khó khăn khởi nghiệp, cuối cùng đều là vấn đề của con người — của cảm xúc, của niềm tin, của sức khỏe tinh thần.

Ba thành phố, ba giai đoạn, ba con người khác nhau của chính tôi. Tấm infographic "Tự hào một dải non sông" — bản đồ Việt Nam với ba ảnh lễ tốt nghiệp — tôi giữ rất kỹ. Không phải vì tôi tự hào về bằng cấp. Mà vì mỗi lần nhìn nó, tôi nhớ mình đã đi được bao xa — và còn bao xa nữa để đi.

Tôi viết bài này cho những ai đang nghĩ mình đã muộn. Muộn để học thêm một thứ mới, muộn để đổi hướng, muộn để bắt đầu lại. Tôi lấy bằng thạc sĩ thứ ba ở tuổi 40, trong khi vẫn đi dạy, vẫn làm việc, vẫn viết thư pháp. Không có gì là muộn cả. Chỉ có mình có chịu bắt đầu hay không.

"HỌC suốt đời, HỌC mọi người, HỌC cho đi, VUI để HỌC" — đó là triết lý tôi in trong CV, và cũng là cách tôi đã sống. Học không phải để có thêm một dòng trong lý lịch. Học là để mình lớn hơn hôm qua một chút. Mỗi ngày, một chút. Vậy là đủ.